SFA, Radiohead en “britpop”

Ik wilde eigenlijk een recensie schrijven over Dark Days/Light Years, het nieuwe album van de Super Furry Animals. Maar ik heb het album pas net en moet er nog een paar keer naar luisteren. Toch kan ik zeggen dat ik hem beter vind dat Love Kraft en Hey Venus!. Niet dat die slecht waren, maar dit album is gewoon beter. Het album is iets losser en rommeliger. Het “artwork” is ook minder lelijk dan Hey Venus! Misschien schrijf ik later nog een uitgebreidere recensie. (Hee, ik moet toch iets met m’n weblog!)

In plaats van een recensie wordt dit een meer algemeen verhaal over muziek. Met name, zoals de titel al doet vermoeden, over SFA, Radiohead en britpop. Voor de mensen die het niet weten: britpop was een naam voor Britse rockmuziek uit de midden jaren ’90, gedomineerd door Oasis en Blur. Tegenwoordig heeft het een andere naam, maar welke weet ik niet. Ik denk dat het “indie” of “britrock” is.

In de jaren ’90, op de middelbare school, luisterden m’n vrienden en ik naar britpop. Nu ook nog steeds, maar minder. Zoals gezegd werd de stijl gedomineerd door twee bands: Oasis en Blur. In Groot-Brittannië was er sprake van een kleine vete tussen beide bands. “Wonderwall” en “Country House” streden om de eerste plaats in de Britse hitlijsten. Spannend! Er waren natuurlijk nog andere bands: Suede, Kula Shaker, The Bluetones, Elastica, Ocean Colour Scene en vele, vele andere. Naast het feit dat al deze bands Brits waren, was de grootste overeenkomst dat hun muziek veelal geïnspireerd was door Britse muziek uit de jaren ’60 en ’70. Vooral The Beatles, The Kinks, The Who en Paul Weller leken populair te zijn. Omdat we in Den Helder woonden, moesten we zelf actief op zoek naar nieuwe bands en nummers om aan onze behoeftes te kunnen voldoen. Britpop was bekend in Nederland, maar niet bijzonder populair. De term werd vaak gebruikt om van alles en nog wat te dekken, als het maar uit Engeland kwam.

Zo kwam je dus langs van alles en nog wat, ook al paste het niet precies binnen het genre. En zo ontdekte ik dus de Super Furry Animals. Het album Guerilla om precies te zijn. Guerilla leek eigenlijk niet veel op Oasis, Blur et al. Natuurlijk stonden er prettige nummers op met leuke melodieën die je op je gitaar kon spelen, maar daarnaast stonden er ook hele andere geluiden op. “Northern Lites” was een samba/calypso-achtig nummer. Er stonden verschillende elektronische nummers en experimenten op. “Wherever I Lay My Phone” was een vreemd elektronisch stampnummer, met maar een paar regels, over mobiele telefoons en hoe SFA okee was. Binnen korte tijd was ik een fan en dat ben ik gebleven.

Radiohead was muzikaal anders, maar zat in dezelfde situatie: ze werden vaak geschaard onder britpop, maar waren het eigenlijk niet. In plaats van Britse invloeden uit de jaren ’60 en ’70, bevat Radiohead vooral invloeden uit de Amerikaanse (en Britse) alternatieve rock uit de jaren ’80. Ze waren zwaarder en experimenteler dan de meeste ander Britse bands. Dit werd het meest duidelijk op OK Computer (hoewel britpop al over z’n hoogtepunt heen was).

Sinds de jaren ’90 zijn de carrières van Radiohead en SFA compleet verchillende kanten op gegaan. Radiohead is  groot geworden, terwijl SFA helaas klein is gebleven. En waar Radiohead uitgebreid is gaan experimenteren, hebben de Super Furry Animals zich meer gericht op klassiekere popmuziek. Geen van beide bands is er echter op achteruit gegaan.

En britpop? Wat is er mee gebeurd? Waar zijn de bands gebleven? Ach, van de meeste horen we weinig meer. Oasis maken om de zoveel tijd een middelmatig album en toeren. Blur hebben nog goede, interessante dingen gedaan, zijn uit elkaar gegaan en weer beginnen eerdaags weer op nieuw. Veel van de kleinere bands zijn uit elkaar gegaan. Maar britpop is zeker niet dood, het heeft, mijns inziens, gewoon een andere naam. Muzikaal is er weinig veranderd. Als ik naar The Arctic Monkeys luister, hoor ik duidelijk dezelfde elementen als bij Oasis. Er zit iets meer jaren ’80 in, iets meer late jaren ’70, maar in principe is het grotendeels hetzelfde truukje.

De Britse muziekpers is op zoek gebleven naar die “grote redding van de Britse muziek” en zich vooral gericht heeft op bands die zoveel mogelijk Britse invloeden met zich meedragen.  Volgens mij zijn veel interessante band door deze obsessie nooit echt doorgebroken – Mcclusky of Jarcrew, bijvoorbeeld. En het werkt ook niet, anders zou Coldplay – Radioheads zachte commerciële kant, met een vleugje U2-pretenties – niet zo verschrikkelijk groot zijn.